Thức ăn nhanh thời thơ ấu có thể làm thay đổi cấu trúc não bộ suốt đời
Theo một nghiên cứu mới từ Đại học College Cork (UCC), trẻ em thường xuyên ăn thực phẩm nhiều chất béo và đường có thể gặp phải những thay đổi lâu dài trong não bộ, kéo dài rất lâu sau khi chế độ ăn uống của chúng được cải thiện. Các nhà nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng vi khuẩn đường ruột có lợi và chất xơ prebiotic có thể giúp giảm bớt một số tác động lâu dài này và hỗ trợ thói quen ăn uống lành mạnh hơn sau này trong cuộc sống.
Các nhà khoa học tại APC Microbiome, một trung tâm nghiên cứu hàng đầu đặt tại UCC, đã phát hiện ra rằng chế độ ăn uống không lành mạnh trong giai đoạn đầu đời có thể làm thay đổi cách não bộ kiểm soát sự thèm ăn và ăn uống. Những thay đổi này vẫn tồn tại ngay cả sau khi chế độ ăn uống không lành mạnh kết thúc và cân nặng trở lại bình thường.
Trẻ em ngày nay được bao quanh bởi các loại thực phẩm chế biến sẵn, được quảng cáo rầm rộ và dễ dàng tiếp cận. Thực phẩm nhiều đường và chất béo đã trở nên phổ biến trong các bữa tiệc sinh nhật, sự kiện ở trường, hoạt động thể thao, và thậm chí như các phần thưởng cho hành vi tốt. Các nhà nghiên cứu cho rằng việc tiếp xúc liên tục này có thể định hình sở thích ăn uống từ khi còn nhỏ và khuyến khích thói quen ăn uống tiếp tục đến tuổi trưởng thành.
Chế độ ăn uống thời thơ ấu và những thay đổi lâu dài ở não bộ
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Communications cho thấy việc tiếp xúc sớm với thực phẩm giàu calo nhưng nghèo chất dinh dưỡng có thể để lại những ảnh hưởng lâu dài đến hành vi ăn uống. Các nhà nghiên cứu đã sử dụng mô hình chuột tiền lâm sàng và phát hiện ra rằng những con chuột tiếp xúc với chế độ ăn nhiều chất béo, nhiều đường từ nhỏ cho thấy những thay đổi dai dẳng trong hành vi ăn uống khi trưởng thành.
Nhóm nghiên cứu đã liên kết những ảnh hưởng về hành vi này với sự rối loạn ở vùng dưới đồi, là một vùng não chịu trách nhiệm điều chỉnh sự thèm ăn và cân bằng năng lượng.
Nghiên cứu cũng xem xét liệu việc nhắm mục tiêu vào hệ vi sinh vật đường ruột có thể giúp chống lại những ảnh hưởng này hay không. Các nhà khoa học đã thử nghiệm một chủng vi khuẩn có lợi là Bifidobacterium longum APC1472 cùng với các chất xơ prebiotic là fructo-oligosaccharides (FOS) và galacto-oligosaccharides (GOS). Những chất này có tự nhiên trong các loại thực phẩm như hành tây, tỏi, ba rô, măng tây và chuối, và được bán rộng rãi trong các thực phẩm tăng cường và thực phẩm bổ sung prebiotic.
Theo kết quả nghiên cứu, cả hai phương pháp đều cho thấy những lợi ích tiềm năng khi được sử dụng trong suốt cuộc đời.
Vi khuẩn đường ruột có thể giúp khôi phục thói quen ăn uống lành mạnh
Tiến sĩ Cristina Cuesta-Martí, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết: "Kết quả nghiên cứu của chúng tôi cho thấy những gì chúng ta ăn trong giai đoạn đầu đời thực sự rất quan trọng. Chế độ ăn uống không lành mạnh từ sớm có thể để lại những ảnh hưởng lâu dài, tiềm ẩn đối với hành vi ăn uống mà không thể nhận thấy ngay lập tức chỉ qua cân nặng."
Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng chế độ ăn uống không lành mạnh trong giai đoạn đầu đời đã làm gián đoạn các đường dẫn thần kinh liên quan đến hành vi ăn uống, và những ảnh hưởng này tiếp tục kéo dài đến tuổi trưởng thành. Kết quả nghiên cứu cho thấy điều này có thể làm tăng nguy cơ béo phì sau này.
Quan trọng hơn, các nhà khoa học nhận thấy rằng việc điều chỉnh hệ vi sinh vật đường ruột giúp giảm thiểu những ảnh hưởng lâu dài này. Chủng probiotic Bifidobacterium longum APC1472 đã cải thiện đáng kể hành vi ăn uống trong khi chỉ gây ra những thay đổi nhỏ đối với toàn bộ hệ vi sinh vật, cho thấy tác dụng nhắm mục tiêu cao. Trong khi đó, sự kết hợp prebiotic (FOS+GOS) tạo ra những thay đổi rộng hơn trên toàn bộ hệ vi sinh vật đường ruột.
Nghiên cứu về hệ vi sinh vật mở ra những khả năng mới
Tiến sĩ Harriet Schellekens, trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết: "Điều quan trọng là, phát hiện của chúng tôi cho thấy rằng việc nhắm mục tiêu vào hệ vi sinh vật đường ruột có thể làm giảm thiểu tác động lâu dài của chế độ ăn uống không lành mạnh trong giai đoạn đầu đời đối với hành vi ăn uống sau này. Hỗ trợ hệ vi sinh vật đường ruột từ khi sinh ra giúp duy trì các hành vi ăn uống lành mạnh hơn đến giai đoạn sau của cuộc đời."
Giáo sư John F. Cryan, Phó Chủ tịch Nghiên cứu và Đổi mới tại UCC và cộng tác viên trong dự án, cho biết: "Những nghiên cứu như này minh họa cách nghiên cứu cơ bản có thể dẫn đến các giải pháp đổi mới tiềm năng cho những thách thức lớn của xã hội. Bằng cách tiết lộ cách chế độ ăn uống trong giai đoạn đầu đời định hình các đường dẫn thần kinh trong não bộ liên quan đến việc điều chỉnh ăn uống, công trình này mở ra những cơ hội mới cho các biện pháp can thiệp dựa trên hệ vi sinh vật."
Theo Science Daily